Personeelskrapte remt de groei van veel MKB-bedrijven. Vacatures zijn lastig te vullen, opleiden kost tijd en dienstverlening komt onder druk te staan. Daarom kiezen steeds meer ondernemers voor een alternatieve aanpak: een bedrijf overnemen om directe toegang te krijgen tot schaars talent. Personeel wordt daarmee een cruciale waarde in overnametrajecten.

Waarom ondernemen via overname een arbeidsmarktstrategie is

Traditioneel draaiden bedrijfsovernames om omzet, locatie of klanten. In krappe arbeidsmarkten verschuift dit naar menselijk kapitaal. Strategische voordelen:

  • Schaarse vakmensen direct in huis
  • Minder afhankelijkheid van recruitment en uitzendbureaus
  • Continuïteit in lopende projecten
  • Waardevolle kennis blijft behouden

In sectoren als techniek, bouw, IT, logistiek en zorg kan één specialist al het verschil maken tussen groei en stilstand.

Menselijk kapitaal bepaalt steeds vaker de dealwaarde

Een overname waarbij personeel centraal staat, vereist een andere benadering van waardering. Elementen die hierin meetellen:

  • Marktwaarde en beschikbaarheid van specifieke functies
  • Kosten van werving en opleiding bij alternatief scenario
  • Productiviteit en teamdynamiek
  • Afhankelijkheid van sleutelpersonen

Human capital wordt dus expliciet financieel meegewogen, omdat het aantoonbaar bedrijfswaarde genereert.

Human capital due diligence: onderzoeken van de menskant

Een HR-due diligence richt zich op factoren die bepalen of medewerkers ook na de overname blijven bijdragen:

  • Contractvormen, arbeidsvoorwaarden en beloningsstructuren
  • Verloop, verzuim en medewerkerstevredenheid
  • Binding aan het huidige management
  • Rolverdeling binnen teams en kennisdragers
  • Concurrentie- en relatiebedingen

Dit voorkomt dat de investering verloren gaat wanneer mensen vertrekken.

Overname van een bedrijf met veel zzp’ers en de Wet DBA

Wanneer een over te nemen onderneming grotendeels werkt met zzp’ers in plaats van personeel, vraagt dit om extra aandacht in het kader van de Wet DBA. Bij een overname worden niet alleen werkzaamheden en contracten overgenomen, maar ook het risico op schijnzelfstandigheid. Zeker met de aangekondigde intensievere handhaving door de Belastingdienst vanaf 2025 is het cruciaal om te beoordelen of zzp-constructies juridisch houdbaar zijn.

Langdurige inzet, gezagsverhoudingen, vaste werktijden of exclusiviteit kunnen erop wijzen dat feitelijk sprake is van een dienstverband. Als zzp’ers bij herkwalificatie als werknemers worden aangemerkt, kan dit voor de koper leiden tot naheffingen van loonbelasting en sociale premies, boetes en onverwachte structurele personeelskosten. In een overnametraject is daarom een aanvullende arbeidsrechtelijke en fiscale due diligence noodzakelijk om vast te stellen of de capaciteit en omzet daadwerkelijk overdraagbaar zijn, of dat een deel van het human capital juridisch en financieel onzeker is.

Succesvolle integratie voorkomt waardeverlies

De echte uitdaging komt na de deal: het behouden van de mensen waarvoor je het bedrijf hebt overgenomen. Drie aspecten zijn doorslaggevend:

  • Duidelijke communicatie over toekomst en arbeidsvoorwaarden
  • Respect voor de bestaande cultuur en werkmethoden
  • Een retentieplan voor sleutelposities

Zonder goede integratie kan waarde direct wegvloeien door vertrek van personeel.

Voorbeelden uit de praktijk

Deze strategie wordt in Nederland vooral toegepast in:

  • Installatie- en bouwbedrijven die uitbreiding alleen kunnen realiseren met vakmensen
  • IT-bedrijven die niche-expertise toevoegen via kleine specialistische teams
  • Zorgorganisaties die regionale capaciteit veiligstellen
  • Logistiek dienstverleners die ervaren chauffeurs overnemen

Hier gaat het niet om groei op papier, maar om kunnen leveren wat de markt vraagt.

Wanneer is deze strategie geschikt voor ondernemers?

Een overname gericht op personeel past goed bij bedrijven die:

  • Structureel vacatures niet gevuld krijgen
  • Groei mislopen doordat capaciteit ontbreekt
  • Actief zijn in een markt met specialistische kennis
  • Financiële ruimte hebben voor strategische acquisities

Ook voor verkopers biedt dit kansen: goed personeel verhoogt aantoonbaar de verkoopwaarde van een onderneming.

In een krappe arbeidsmarkt wordt personeel steeds vaker dé reden voor een overname. Strategisch inkopen van human capital kan groei versnellen en continuïteit borgen. Cruciaal is daarbij een grondige HR-due diligence en focus op behoud van talent na de deal.

Diligence ondersteunt ondernemers bij overnames waarin personeel centraal staat. Met expertise in waardebepaling, human capital due diligence en retentiestrategieën helpen wij bij het maken van de juiste keuzes voor duurzame groei.